ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ‘ತೇಗ ಸಿರಿ’ ಸಮಗ್ರ ವೃಕ್ಷಾಭಿವೃದ್ಧಿ ಯೋಜನೆ ಜಾರಿ: ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯತ್, ತಾಲ್ಲೂಕು ಮತ್ತು ಜಿಲ್ಲಾ ಮಟ್ಟದ ಸಮಿತಿಗಳ ರಚನೆ
ಆದೇಶ ಸಂಖ್ಯೆ: ಅಪಜೀ 97 ಎಫ್‌ಎಪಿ 2026, ಬೆಂಗಳೂರು, ದಿನಾಂಕ: 23.10.2026
ಯೋಜನಾ ವೆಚ್ಚ: ಒಟ್ಟು ರೂ.450.00 ಕೋಟಿ ಅನುದಾನ (2026-27 ರಿಂದ 2028-29 ರವರೆಗೆ)
ಪ್ರಮುಖ ಆಕರ್ಷಣೆ: ಮರ ಬೆಳೆಸಿದ ರೈತರಿಗೆ ಉತ್ಪನ್ನ ಅಥವಾ ಲಾಭದಲ್ಲಿ ಶೇ.70 ರಷ್ಟು ಪಾಲು ಮತ್ತು ಮರಪಟ್ಟಾ (Tree-Patta) ವಿತರಣೆ
ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ರೈತರ ಜಮೀನುಗಳಿಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಿರುವ ರಸ್ತೆ ಬದಿಯ ಸೂಕ್ತ ಸರ್ಕಾರಿ ಜಮೀನುಗಳಲ್ಲಿ ರೈತರ ಸಕ್ರಿಯ ಸಹಭಾಗಿತ್ವದೊಂದಿಗೆ ತೇಗ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಮೌಲ್ಯದ ಮರಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸುವ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆಯ "ತೇಗ ಸಿರಿ" ರಾಜ್ಯಮಟ್ಟದ ಸಮಗ್ರ ವೃಕ್ಷಾಭಿವೃದ್ಧಿ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರ ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿದೆ. ಈ ಯೋಜನೆಯ ಅನುಷ್ಠಾನಕ್ಕಾಗಿ ಜಿಲ್ಲಾ, ತಾಲ್ಲೂಕು ಹಾಗೂ ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯತ್ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಅಧಿಕೃತ ಸಮಿತಿಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿ, ಅವುಗಳ ಕರ್ತವ್ಯ ಮತ್ತು ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳನ್ನು ನಿಗದಿಪಡಿಸಿ ಸರ್ಕಾರವು ಅಧಿಕೃತ ಆದೇಶ ಹೊರಡಿಸಿದೆ.
ಈ ಯೋಜನೆಯು 2026-27 ರಿಂದ 2028-29 ರವರೆಗೆ ಒಟ್ಟು ರೂ.450.00 ಕೋಟಿ ವೆಚ್ಚದಲ್ಲಿ ಅನುಷ್ಠಾನಗೊಳ್ಳಲಿದೆ. ರಸ್ತೆ ಬದಿಯ ಸರ್ಕಾರಿ ಜಮೀನುಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ, ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಸಸಿಗಳನ್ನು ನೆಟ್ಟು ಬೆಳೆಸುವ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ವಿಕಸಿತ ಭಾರತ - ಉದ್ಯೋಗ ಮತ್ತು ಜೀವನೋಪಾಯ ಖಾತ್ರಿ ಮಿಷನ್ (ಗ್ರಾಮೀಣ) (ವಿಬಿ ಜಿ-ರಾಮ್-ಜಿ) ಯೋಜನೆಯೊಂದಿಗೆ ಸಮನ್ವಯಗೊಳಿಸಿ ನಿರ್ವಹಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯತ್ ಮಟ್ಟದ ಸಮಿತಿಯ ಸಂರಚನೆ
ಕ್ಷೇತ್ರ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಫಲಾನುಭವಿಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಜಾರಿಗೊಳಿಸುವಲ್ಲಿ ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯತ್ ಮಟ್ಟದ ಸಮಿತಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಲಿದೆ. ಪಂಚಾಯತ್ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಈ ಸಮಿತಿಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಲಿದ್ದಾರೆ.
| ಕ್ರ.ಸಂ. | ಅಧಿಕಾರಿ ಹುದ್ದೆ | ಸಮಿತಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನ |
|---|---|---|
| 1 | ಪಂಚಾಯತ್ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಅಧಿಕಾರಿ, ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯತ್ | ಅಧ್ಯಕ್ಷರು |
| 2 | ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಗ್ರಾಮ ಆಡಳಿತ ಅಧಿಕಾರಿ | ಸಹ-ಅಧ್ಯಕ್ಷರು |
| 3 | ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯತ್ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ಎಲ್ಲಾ ಉಪ ವಲಯ ಅರಣ್ಯಾಧಿಕಾರಿಗಳು (ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಅರಣ್ಯ) | ಸದಸ್ಯರು |
| 4 | ಕಿರಿಯ ಅಭಿಯಂತರರು / ಸಹಾಯಕ ಅಭಿಯಂತರರು, ಲೋಕೋಪಯೋಗಿ ಇಲಾಖೆ (PWD) | ಸದಸ್ಯರು |
| 5 | ಕಿರಿಯ ಅಭಿಯಂತರರು / ಸಹಾಯಕ ಅಭಿಯಂತರರು, ಪಂಚಾಯತ್ ರಾಜ್ ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ (PRED) | ಸದಸ್ಯರು |
| 6 | ಕೃಷಿ ಸಹಾಯಕರು | ಸದಸ್ಯರು |
| 7 | ತೋಟಗಾರಿಕೆ ಸಹಾಯಕರು | ಸದಸ್ಯರು |
| 8 | ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯತ್ ಉಪ ವಲಯ ಅರಣ್ಯಾಧಿಕಾರಿ (ಪ್ರಾದೇಶಿಕ) | ಸದಸ್ಯ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ |
ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯತ್ ಸಮಿತಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರ್ಯಗಳು
- ರಸ್ತೆ ಭಾಗಗಳು, ಆ ಭಾಗದ ಫಲಾನುಭವಿಗಳ ಹೆಸರುಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರತಿ ಫಲಾನುಭವಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಸಸಿಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಹಾಗೂ ಜಾತಿಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದು.
- ರಸ್ತೆ ಭಾಗದ ರೈತರ ಪಟ್ಟಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಲು 'ರೈತ ಮಿತ್ರ' ಹಾಗೂ ಬೇರ್‌ಫುಟ್ ಟೆಕ್ನಿಷಿಯನ್‌ಗಳನ್ನು (BFT) ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು.
- ಒಂದು ರಸ್ತೆ ಭಾಗವನ್ನು ಒಂದು ಕಾಮಗಾರಿ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುವುದು; ಆ ರಸ್ತೆಯ ಬದಿಯಲ್ಲಿ ಜಮೀನು ಹೊಂದಿರುವ ರೈತರು ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಫಲಾನುಭವಿಗಳಾಗಿರುತ್ತಾರೆ.
- ಗುರುತಿಸಲಾದ ಫಲಾನುಭವಿಗಳಿಗೆ ಮರಪಟ್ಟಾ (Tree-Patta) ವಿತರಿಸಲು ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಉಪ ವಲಯ ಅರಣ್ಯಾಧಿಕಾರಿ ಅಥವಾ ಅರಣ್ಯ ರಕ್ಷಕರಿಗೆ ಒದಗಿಸುವ ಸಂಪೂರ್ಣ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಪಂಚಾಯತ್ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳದ್ದಾಗಿರುತ್ತದೆ.
ತಾಲ್ಲೂಕು ಮಟ್ಟದ ಸಮಿತಿ
| ಕ್ರ.ಸಂ. | ಅಧಿಕಾರಿ ಹುದ್ದೆ | ಸಮಿತಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನ |
|---|---|---|
| 1 | ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಅಧಿಕಾರಿ, ತಾಲ್ಲೂಕು ಪಂಚಾಯತ್ | ಅಧ್ಯಕ್ಷರು |
| 2 | ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ತಹಶೀಲ್ದಾರ್ | ಸಹ-ಅಧ್ಯಕ್ಷರು |
| 3 | ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಎಲ್ಲಾ ವಲಯ ಅರಣ್ಯಾಧಿಕಾರಿಗಳು (ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಅರಣ್ಯ) | ಸದಸ್ಯರು |
| 4 | ಸಹಾಯಕ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಅಭಿಯಂತರರು (AEE), ಲೋಕೋಪಯೋಗಿ ಇಲಾಖೆ | ಸದಸ್ಯರು |
| 5 | ಸಹಾಯಕ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಅಭಿಯಂತರರು (AEE), ಪಂಚಾಯತ್ ರಾಜ್ ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ | ಸದಸ್ಯರು |
| 6 | ಕೃಷಿ ಇಲಾಖೆಯ ಪ್ರತಿನಿಧಿ | ಸದಸ್ಯರು |
| 7 | ತೋಟಗಾರಿಕೆ ಇಲಾಖೆಯ ಪ್ರತಿನಿಧಿ | ಸದಸ್ಯರು |
| 8 | ತಾಲ್ಲೂಕು ಕೇಂದ್ರದ ವಲಯ ಅರಣ್ಯಾಧಿಕಾರಿ (ಪ್ರಾದೇಶಿಕ) | ಸದಸ್ಯ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ |
ಜಿಲ್ಲಾಮಟ್ಟದ ಸಮಿತಿ
| ಕ್ರ.ಸಂ. | ಅಧಿಕಾರಿ ಹುದ್ದೆ | ಸಮಿತಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನ |
|---|---|---|
| 1 | ಜಿಲ್ಲಾಧಿಕಾರಿಗಳು | ಅಧ್ಯಕ್ಷರು |
| 2 | ಮುಖ್ಯ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣಾಧಿಕಾರಿಗಳು, ಜಿಲ್ಲಾ ಪಂಚಾಯತ್ | ಸದಸ್ಯರು |
| 3 | ಜಿಲ್ಲಾ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ಎಲ್ಲಾ ಉಪ ಅರಣ್ಯ ಸಂರಕ್ಷಣಾಧಿಕಾರಿಗಳು (DCF - ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಅರಣ್ಯ) | ಸದಸ್ಯರು |
| 4 | ಲೋಕೋಪಯೋಗಿ ಇಲಾಖೆಯ ಅತಿ ಹಿರಿಯ ಅಭಿಯಂತರರು | ಸದಸ್ಯರು |
| 5 | ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಅಭಿಯಂತರರು, ಪಂಚಾಯತ್ ರಾಜ್ ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ವಿಭಾಗ | ಸದಸ್ಯರು |
| 6 | ಉಪ ಕೃಷಿ ನಿರ್ದೇಶಕರು (JDA/DDA), ಜಿಲ್ಲಾ ಪಂಚಾಯತ್ | ಸದಸ್ಯರು |
| 7 | ಉಪ ತೋಟಗಾರಿಕೆ ನಿರ್ದೇಶಕರು (DDH), ಜಿಲ್ಲಾ ಪಂಚಾಯತ್ | ಸದಸ್ಯರು |
| 8 | ಜಿಲ್ಲಾ ಕೇಂದ್ರದ ಉಪ ಅರಣ್ಯ ಸಂರಕ್ಷಣಾಧಿಕಾರಿ (ಪ್ರಾದೇಶಿಕ) | ಸದಸ್ಯ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ |
ಅನುಷ್ಠಾನದ ಪ್ರಮುಖ ನಿಯಮಗಳು ಹಾಗೂ ಸಸಿಗಳ ವಿವರ
ನೆಡುತೋಪಿನಲ್ಲಿ ಗುಂಡಿ ತೋಡುವುದು, ನೆಡುವಿಕೆ, ಗೂಟ ನೆಡುವುದು (staking), ಪಿಜೆ ಕಟ್ಟುವುದು, ಮಣ್ಣು ಕೆಲಸ, ಕಳೆ ತೆಗೆಯುವುದು, ಗೊಬ್ಬರ ಹಾಕುವುದು ಮತ್ತು ಬೆಂಕಿ ರೇಖೆ (fire tracing) ನಿರ್ವಹಣೆ ಮೊದಲಾದ ಕೂಲಿ ಆಧಾರಿತ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ವಿಬಿ ಜಿ-ರಾಮ್-ಜಿ ಯೋಜನೆಯಡಿ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕಾಮಗಾರಿಗಳನ್ನು ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆಯ ತಾಂತ್ರಿಕ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಯಲ್ಲಿ ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯತಿಗಳು ಅನುಷ್ಠಾನಗೊಳಿಸಬೇಕು.
ಬೆಳೆಸಬಹುದಾದ ಮರಗಳು: ತೇಗ ಹಾಗೂ ಇತರ ಆರ್ಥಿಕ ಮೌಲ್ಯದ ಜಾತಿಗಳಾದ ಬೀಟೆ, ಹೊನ್ನೆ, ಶಿವಣೆ, ಮಹಾಗನಿ, ಹೆಬ್ಬೇವು, ಹಲಸು, ಮಾವು, ಹಾಲೆ, ಬೇವು ಮತ್ತು ಕಿರಾಲ್ ಬೋಗಿ ಮೊದಲಾದ ಸಸಿಗಳನ್ನು ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆ ಸರಬರಾಜು ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ಗಮನಿಸಿ: ಹುಣಸೆ ಮತ್ತು ನೇರಳೆಯಂತಹ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುವ ಹಾಗೂ ಹಣ್ಣು ಬಿಡುವ ಜಾತಿಯ ಸಸಿಗಳನ್ನು ಈ ಯೋಜನೆಯಡಿ ನೆಡಬಾರದು ಎಂದು ಸರ್ಕಾರ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ಸೂಚನೆ ನೀಡಿದೆ. ಕಲಬುರಗಿ, ವಿಜಯಪುರ, ರಾಯಚೂರು ಹಾಗೂ ಭಾಗಶಃ ಬಳ್ಳಾರಿ, ಚಿತ್ರದುರ್ಗ ಮತ್ತು ಕೋಲಾರ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ನೀರಾವರಿ ಸೌಲಭ್ಯವಿರುವ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ತೇಗ ಬೆಳೆಸಲು ಅನುಮತಿಸಲಾಗಿದೆ; ಉಳಿದಂತೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಪರಿಸರಕ್ಕೆ ಸೂಕ್ತವಾದ ಇತರ ಮರಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸಬಹುದು.
ಸಭೆಗಳು ಮತ್ತು ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ
- ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯತ್ ಸಮಿತಿ: ನೆಡುವ ಋತುವಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ವಾರಕ್ಕೊಮ್ಮೆ ಸಭೆ ಸೇರಿ ಪ್ರಗತಿ ಪರಿಶೀಲನೆ ನಡೆಸಬೇಕು.
- ತಾಲ್ಲೂಕು ಸಮಿತಿ: ಹದಿನೈದು ದಿನಗಳಿಗೊಮ್ಮೆ ಸಭೆ ನಡೆಸಿ ಪ್ರಗತಿಯನ್ನು ಜಿಲ್ಲಾಮಟ್ಟದ ಸಮಿತಿಗೆ ವರದಿ ಮಾಡಬೇಕು.
- ಜಿಲ್ಲಾ ಸಮಿತಿ: ಪ್ರತಿ ತಿಂಗಳು ಜಿಲ್ಲಾಧಿಕಾರಿಗಳ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯಲ್ಲಿ ಸಭೆ ಸೇರಬೇಕು. ಮೊದಲ ಸಭೆಯನ್ನು ಆದೇಶದ 15 ದಿನಗಳೊಳಗೆ ನಡೆಸುವುದು ಕಡ್ಡಾಯ.
- ಪ್ರತಿ ತ್ರೈಮಾಸಿಕ ಕೆಡಿಪಿ ಸಭೆಗಳಲ್ಲಿ ಜಿಲ್ಲಾ ಉಸ್ತುವಾರಿ ಸಚಿವರು ಈ ಯೋಜನೆಯ ಪ್ರಗತಿಯನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಲಿದ್ದಾರೆ.
ಅಧಿಕೃತ ಸರ್ಕಾರಿ ಆದೇಶದ ಪ್ರತಿಯನ್ನು ವೀಕ್ಷಿಸಲು ಅಥವಾ ಡೌನ್‌ಲೋಡ್ ಮಾಡಲು ಕೆಳಗಿನ ಲಿಂಕ್ ಬಳಸಿ:
ಸರ್ಕಾರಿ ಆದೇಶ PDF ಡೌನ್‌ಲೋಡ್ ಮಾಡಿಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕೇಳಲಾಗುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (FAQ)
ತೇಗ ಸಿರಿ ಯೋಜನೆಯಡಿ ರೈತರಿಗೆ ಸಿಗುವ ಆರ್ಥಿಕ ಪಾಲು ಎಷ್ಟು?
ಯೋಜನೆಯಡಿ ಬೆಳೆಸಲಾದ ಮರಗಳ ಉತ್ಪನ್ನ ಅಥವಾ ಮಾರಾಟದ ನಿವ್ವಳ ಲಾಭದಲ್ಲಿ ಅರ್ಹ ಫಲಾನುಭವಿ ರೈತರಿಗೆ ಶೇ.70 ರಷ್ಟು ಪಾಲು ಲಭ್ಯವಾಗಲಿದ್ದು, ಫಲಾನುಭವಿಗಳ ಭಾವಚಿತ್ರವಿರುವ ಅಧಿಕೃತ ಮರಪಟ್ಟಾ (Tree-Patta) ವಿತರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯತ್ ಮಟ್ಟದ ಸಮಿತಿಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಯಾರು?
ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯತ್ ಮಟ್ಟದ ಸಮಿತಿಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಪಂಚಾಯತ್ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ವಹಿಸಲಿದ್ದು, ಗ್ರಾಮ ಆಡಳಿತ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಸಹ-ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ.
ಯಾವ ರೈತರು ಈ ಯೋಜನೆಗೆ ಅರ್ಹರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ?
ರಸ್ತೆ ಬದಿಯ ಸರ್ಕಾರಿ ಜಮೀನಿಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಂತೆ ಸ್ವಂತ ಕೃಷಿ ಜಮೀನು ಹೊಂದಿರುವ ರೈತರು ಮಾತ್ರ ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಅರ್ಹ ಫಲಾನುಭವಿಗಳಾಗಿದ್ದಾರೆ.
‘ತೇಗ ಸಿರಿ’ ಯೋಜನೆಯ ಕುರಿತು ನಿಮ್ಮ ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯತಿ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ನಿಮ್ಮ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ಅಥವಾ ಸಲಹೆಗಳಿದ್ದರೆ ಕೆಳಗಿನ ಕಾಮೆಂಟ್ ಬಾಕ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಿ.